
Voorafgaand aan het volgend korte verhaal:
..Een mier kruipt op ritme van het leven en vol collectieve energie, de hommel zoemt ijverig, een regenworm voelt zich in z’n vochtige element, buurtvogels vieren het licht reagerend op plezierige geluiden, het gras richt zich op en wuift na een malse bui, de zon brandt voorbij een wolk, gezamenlijke doelen maken burgers blij, wij houden tussen alle buien door van het leven..
“Je haalt wel de deadline voor je achtergrondverhaal bij het bericht over de goudmanipulatie, okay?” Niels herhaalt de opmerking die hij van zijn hoofdredacteur kreeg terwijl ie in een overvolle coupé naar huis treint. Was het een vraag of toch meer dat altijd maar weer dreigend klinkende verzoek? In zijn voortdurende angst voor afwijzing heeft hij in zijn gedachten de keuze al gemaakt. Hij mijmert en voelt frustratie en angst opkomen. De kakofonie van luide stemmen die dramaverhalen rondzingen soms bellend dan weer rechtstreeks tot elkaar doet zijn emotionele kattennek tot het uiterste krommen. De irritant klierende studenten laat hij met veel zelfbeheersing ook aan zijn sombere bui voorbijgaan. Bij thuiskomst staat zijn vriend, Stephan, hem op te wachten met een Indische rijsttafel. Niels voelt zich meteen weer ontdooien. Hij schuift alle sores met zijn laptoptas letterlijk in de hoek van de hal, veilig en geborgen. Met nog een restje chagrijn schept Niels rijst met gemengde groente en ‘hete vleesjes’ op in z’n tot dan gapende bord en kijkt langs Stephan heen op zoek naar rust. Op de achtergrond speelt via iPhone in een docking station en in shufflemodus de favoriete Spotify-muziek als aardingstherapie voor twee gestreste gasten.
Na het uitbuiken voor tv en met iPhone en iPad in de aanslag voor hernieuwde nieuwshonger en verstrooiing spreken ze intuïtief af door de buurt te wandelen. Het is hoogzomer en de geur van inspiratie en verandering hangt ‘zwoelkruidig’ in de lucht. Midzomeravond, de buurt is uitgelopen voor de WK-wedstrijd van Oranje tegen Spanje die om 21 uur op het punt van beginnen staat. Overal hangen grote schermen, barbecues maken nu nog overuren met voor iedereen wat wils van vlees tot vis, daarbij groenten en fruitsalades, allerlei broodjes en sausen. Van de directe, Surinaamse buren, tot senioren die normaal gesproken overal stilletjes verstokt weggestopt zitten tot complete Marokkaanse gezinnen. Vandaag flaneren ook vrijgezelle dames en dorstige mannen, transseksuele Diana alsook de kat van de familie Jansen, iedereen praat, ontspant, zingt en danst, in volle afwachting van de apotheose die voetbalavond.”Heb je binnenkort weer een scoop over die hebzuchtige financiële wereld met die vermaledijde ING?” vraagt een Marokkaanse man aan Niels onder het genot van een tropisch drankje, zonder alcohol dat wel. Stephan lacht naar Niels bij zoveel goedbedoelde support en interesse van Ali van twee hoog. Ali zit vol humor en levenswijsheid en heeft drie schatten van kinderen. “Ik ben aan iets bezig en daar zit haast achter maar belooft onthullend te zijn voor de gevestigde internationale en centrale banken” geeft Niels met een besmuikte blik weer. “Goed zo, buurman, laat de veroorzakers van de crisis maar van hun troon vallen” schreeuwt Ali vol vuur met spuwende ogen. Ze praten met verschillende buren onder genot van een aantal pilsjes en wat satéstokjes, roddels trekken onaangedaan voorbij terwijl passie voor gelijkgestemde onderwerpen wel blijft hangen.
De dagelijkse rimpels van onbegrip gewassen verdwijnen in deze levensenergie nog niet maar doen op zo’n saamhorige avond al veel vitaler aan. Deze avond worden concrete plannen en ideeën niet langer uitgesteld maar direct een begin eraan gemaakt zoals het schrijven aan een gezamenlijk manifest voor de buurt: allerlei steekwoorden en hangideeën neergeschreven op grote gekleurde vellen, via de groot op oranjelinten vermelde buurtgroep Whatsapp en via Twitter onder #onsbuurtjemanifest verzameld. Niet alles is bruikbaar maar de oranjestorm en het gedeelde plezier dat dit oplevert werkt nu al hartverwarmend en de interactie levert natuurlijke chemie. Zelfs Niels’ werkkring kan nog een voorbeeld nemen aan de inspiratie en de respectvolle wijze van communiceren. De ludieke buurtactie bedt zich in de harten en daden van alle aanwezigen. Door het multiculturele karakter van de buurtbewoners ontstaan soms verrassende en volledig nieuwe ideeën alsook creaties..
Later die avond na een onderhoudende meer spannende wedstrijd van Oranje laat Niels zich in de hangmat vallen. Het is windstil en ook de muggen houden zich om één of andere duistere reden afzijdig. Stephan brengt hem een waterijsje en fluistert zacht ondeugende woordjes in Niels’ oren.
Bij de laatste leidt zijn bescheidenheid op het werk nog wel eens tot het onbenut laten van kwaliteiten die blijkbaar nog niet mogen rijpen. Thuis heeft ie hier veel minder last van en werkt ie meestal, zeker op deze mooie avond, vol flow. Daarbij borrelen ideeën en inspiratie voor brononderzoek en teksten voor achtergrondartikelen moeiteloos op. Via zijn Evernote-app noteert hij snel zijn vondsten zodat hij op zijn werk deze invoer gebruikt voor onderzoek en definitieve tekstversies. Op zijn ‘oortjes’ speelt het zo uit het leven gegrepen ‘Can I play with madness’ van Iron Maiden gevolgd door het melodieuze ‘Ammonia Avenue’ van The Alan Parsons Project. Wel heeft ie ook vanavond weer last van zijn irriterende linkeroog dat door de hooikoortsklachten heftig jeukt. Verder kan ie er met zijn hoofd niet echt bij. De gedachte laat hem niet meer los sinds het moment dat één beslissing maar vooral gunst zijn professionele leven op zijn kop zette. Namelijk zijn huidige baan bij de nieuws start-up waarvoor hij werd gevraagd. De contactpersoon van de start-up krijgt op die bewuste dag de naam van Niels door via z’n buurman. Niels’ buurman kent de medewerker vriendschappelijk. Soms helpt dat, een netwerk dacht Niels op dat moment nog. Wat maakt een gelegenheid of een focus toch zo intens? In positieve discussies met zijn vriend Stephan filosoferen ze al betweterig over mogelijke psychologische en sociale redenen. Van toeval bestaat niet tot het gegeven dat actie reactie in werking zet en meer van dat gewauwel over fenomenen en hersenkronkels bij mensen. Soms helpt een krachtige ad-hoc of emotionele beleving meer dan duizenden woorden mindfulness of goedbedoelde adviezen. Zo ook die ochtend toen hij het verlossende telefoontje pleegde met de eigenaar van de nieuwsredactie. Hij is zijn buurman nog steeds erg dankbaar voor de aanbeveling. Wat maakte afgelopen avond dan zo’n intense belevenis op straat met alle fijne buurtbewoners? Het gezamenlijke vooruitzicht van een spannende wedstrijd van het Nederlands elftal? Het zomeravond gevoel, de vakantieplannen, het zweem van geurende natuur? Het contrast met de alledaagse sores op zijn werk en het liefdevolle eetmoment met Stephan? Wat maakt soms een dagdeel tot een onvergetelijke belevenis? Positief denken, mindfulness of collectieve energie kunnen voorwaarden zijn tot zo’n resultaat maar het zit dieper. De gezamenlijke emotie en het gedeelde respect alsook het contrastrijke van het moment met de sleur van alledag dan misschien?
In het Psychologiemagazine vallen Stephan’s helblauwe ogen op een mooie uitspraak. Hij leest deze en voorzichtig vormt zich een glimlach rond z’n mooie mond, zijn ogen beginnen te twinkelen. Hij herkent erin het credo van zijn lieve vriend Niels die al zoveel levenservaring en karakterontwikkeling in zijn levensbagage meedraagt. De uitspraak luidt als volgt: na iedere these volgt een anti-these die overvloeit in een synthese, deze draagt in zich de nieuwe these. Dat is Hegel denkt Stephan. De uitspraak gaat nog verder: alle inzichten en ervaringen opgedaan in eerdere leven worden vruchtbaar op het moment dat het podium zich aanbiedt. Contrastrijke situaties kleuren het leven en geven diepgang aan belevenissen en ervaringen. Sterke focus nooit vanzelfsprekend ontstaat soms spontaan bij op groen springen van lichten levenslijnen en actuele fenomenen. Hij ziet het levende bewijs terug bij z’n energieke en inspiratierijke partner, zeker wel.
Mooi ook al die sterren die twinkelen aan de pure nachtlucht en Niels in de hangmat ongetwijfeld zijn werk overpeinzend in rustige gemoedstoestand. Niels haalt ondertussen herinneringen op aan zijn jeugd en eerste jaren na het succesvol verruilen van zijn studie voor zijn eerste banen. Diverse werkgevers en collega’s geven al snel aan dat hij zich wel wat minder bescheiden mag opstellen. Ook de ontnuchtering van theorie in de weerbarstige praktijk trekt diepe sporen in zijn rotsvaste overtuiging dat de samenleving maakbaar zou zijn. Hij heeft een positief mensbeeld maar toch beïnvloeden sociale processen en non-verbale houdingen van mensen om hem heen onmiskenbaar.
Nachtelijke regen- en onweersbuien hebben de volgende dag schilderachtige vlekken Saharazand op auto en glasplaat van het tuinsetje achtergelaten. De zaterdag begint met luid vogelgezang en Stephan neemt de evaluatie voor zijn coaching afspraken van de volgende week in opperste buitenrust door. Vol zelfvertrouwen en overtuigd van zijn inzichten bereidt hij zich voor ondertussen afgeleid door binnenkomende Whatsapp berichten die blijvend rinkelen. Niels luistert ondertussen naar de bombastisch pure klanken van ‘ouverture to the wasps’ ter verdringing van zijn weekendverplichting. De druk leidt tot hoge productie van tekst en het uitzoeken van bronnen uit tijdschriften en kranten. Zoals brekerszand voegen van terrastegels vult in de achtertuin van het jonge gay-stel zo spint de lezer bij Niels’ achtergrondartikelen op het economische nieuwsblog dat ie met gelijkgestemd kritische geesten enkele jaren terug is gestart. Vogels zingen orenschijnlijk willekeurige liederen en toch volgens onaangedaan repertoire, los van menselijke agenda’s of structuur. De culturele beschaving waaraan de binnenhuis gekooide grasparkieten dienen te gehoorzamen is hun buitenvrienden overduidelijk onbekend.
Die luie zaterdagnamiddag belt Stephan zijn moeder met de vraag hoe het met haar gegipste rechterbeen gaat. “Meer dan prima, jongen, jouw ma’s wilskracht leidt tot mooie resultaten zoals ook mijn zoon lekker aan de weg timmert, toch?” lacht ze met gepaste trots. Na enkele minuten te hebben gebabbeld beëindigd Stephan zijn telefoongesprek en hij vraagt Niels of ie zin heeft te gaan stappen in gayclub ’t Bölke in Enschede. Zo gezegd, zo gedaan. Na aankomst in die sfeervolle club gaan zij ieders hun eigen weg. De mooie gasten, gave muziek en lichtshows doen hen de drukke alledaagse levens haastig vergeten. Deze nacht biedt spannende verleidingen. De individuele vleeskeuring staat in schril contrast met de buurtbarbecue van gisteravond maar biedt weer een totaal andere beleving. Niets meer van afgekloven grote duimen bij Niels of Stephan in gesprek met energieslurpende wrakke kandidaten maar geilheid en een dansfeest slaat de lichaamsklok. Nadat ze diep in de nacht naar buiten komen zijn ze in het centrum van Enschede op afstand getuige van een heftige vechtpartij. Dichterbij gekomen blijken jongeren hun trappen en slaan te richten op enkele opblaaspoppen die het totaal moeten ontgelden. Na de verwarring die zich bij het gay-stel meester maakt, komt de ware toedracht aan het licht: een luidruchtig vrijgezellenfeest op z’n Tukkers, gelukkig maar. Geen geweld, wel veel individueel exhibitionistische uitingen deze uitgaansnacht die geruisloos in de rust van zondag glijdt. Na een lastige terugreis en een gat in de dag geslapen ontwaken Niels en Stephan in een heerlijke stemming en douchen de nachtelijke uitspattingen van zich af. De accu enigszins ont- maar toch ook opgeladen scrollen zij hun tijdlijnen van Twitter en Facebook op zoek naar duiding. Een nieuwe week dient zich aan vol hectiek en ontmoetingen. Ieder mens kan zich inlaten met filosofie maar of ie dat ook doet blijft altijd maar een alledaagse vraag met soms een jeukend oog..
Kort verhaal ‘Fenomenale knipoog’ ©Fons Wolterink, voorgedragen bij Schrijversplatform Arnhem op thema-avond ‘Verhalen’, Boekhandel Hijman Ongerijmd in Arnhem, dinsdag 27 mei 2014.